Η μεγάλη μέρα έφτασε! Το μικρό σας είναι πλέον 3 ετών και ετοιμάζεται να μπει για πρώτη φορά σε τάξη, να έχει δασκάλα και συμμαθητές. Κι όμως, αυτή η στιγμή που φάνταζε μακριά, απέχει μόλις λίγες ημέρες. Το «καινούργιο σχολείο» για ένα μικρό παιδί αυτής της ηλικίας σημαίνει έναν ολόκληρο κόσμο με νέες ρουτίνες, πρόσωπα, κανόνες, παιχνίδια και καταστάσεις που μέχρι σήμερα αντιμετώπιζε κυρίως μαζί σας. Μπορεί αυτό να μοιάζει δύσκολο, δεν είναι όμως τόσο…
Η περίοδος πριν από την έναρξη του παιδικού σταθμού μπορεί να γίνει μια καλή αφορμή για μικρές, καθημερινές «πρόβες» που θα του δώσουν περισσότερη αυτοπεποίθηση στο νέο του ξεκίνημα. Συγκεντρώσαμε όσα ίσως δυσκολέψουν ένα παιδί αυτής της ηλικίας (περίπου 3 ετών) και παραθέτουμε ορισμένα tips που θα κάνουν τη μετάβαση από την οικογενειακή φωλιά στο πρώτο του σχολείο, εύκολη και ευχάριστη.
#1 Τι μπορεί να το δυσκολέψει; Ο αποχωρισμός από τον γονιό. Για ένα παιδί που έχει συνηθίσει να βρίσκεται κυρίως με τη μαμά ή τον μπαμπά, η παραμονή με άλλους ενήλικες μπορεί να είναι δύσκολη.
Τι μπορούμε να κάνουμε; Ξεκινήστε μικρούς αποχωρισμούς, αφήνοντάς το σε ανθρώπους που γνωρίζει και εμπιστεύεται και αυξήστε σταδιακά τον χρόνο. Έτσι θα εξοικειωθεί σιγά σιγά με την ιδέα ότι ο γονιός φεύγει και επιστρέφει και ότι ο αποχωρισμός έχει πάντα… αίσιο τέλος!
#2 Τι μπορεί να το δυσκολέψει; Να βάζει και να βγάζει πανωφόρι και παπούτσια. Το ντύσιμο στον παιδικό μπορεί να χρειάζεται περισσότερη αυτονομία απ’ όση έχει συνηθίσει το παιδί στο σπίτι.
Τι μπορούμε να κάνουμε; Ας του δώσουμε καθημερινά μικρές ευκαιρίες να δοκιμάζει μόνο του να βάζει τα παπούτσια ή να ανεβάζει το φερμουάρ στο μπουφάν, χωρίς βιασύνη και χωρίς να διορθώνουμε κάθε προσπάθεια. Προτιμάμε ρούχα με λάστιχο και παπούτσια με βέλκρο.
#3 Τι μπορεί να το δυσκολέψει; Το γεύμα σε έναν διαφορετικό χώρο, με άλλα παιδιά, είναι μια καινούργια εμπειρία.
Τι μπορούμε να κάνουμε; Ενθαρρύνουμε το παιδί να τρώει όσο μπορεί μόνο του, ενώ είμαστε δίπλα του και το επιβλέπουμε, αφήνοντάς το να πειραματίζεται με το κουτάλι και το ποτήρι χωρίς πίεση για «τέλειους» τρόπους.
#4 Τι μπορεί να το δυσκολέψει; Τώρα μαζεύουμε και μετά… Στον παιδικό σταθμό οι δραστηριότητες έχουν μια σειρά και το παιδί χρειάζεται συχνά να σταματήσει κάτι που απολαμβάνει για να περάσει στο επόμενο.
Τι μπορούμε να κάνουμε; Μετατρέπουμε το μάζεμα σε μικρό παιχνίδι, για παράδειγμα: «πού πάει το αρκουδάκι;» ή δημιουργούμε μικρές προβλέψιμες μεταβάσεις στο σπίτι: «πρώτα μαζεύουμε τα τουβλάκια και μετά διαλέγουμε βιβλίο». Μια απλή οικιακή συνήθεια περνάει εύκολα στην τάξη, όπου η τακτοποίηση είναι μέρος της ομαδικής ρουτίνας.
#5 Τι μπορεί να το δυσκολέψει; Να εκφράζει «θέλω βοήθεια», «πεινάω», «φοβάμαι». Στο σπίτι οι γονείς συχνά καταλαβαίνουμε τι χρειάζεται το παιδί. Στον παιδικό σταθμό όμως, θα χρειαστεί να απευθυνθεί σε έναν άλλο ενήλικα.
Τι μπορούμε να κάνουμε; Δίνουμε λέξεις στις ανάγκες και στα συναισθήματά του. Ενθαρρύνουμε φράσεις όπως «θέλω βοήθεια», «πεινάω», «φοβάμαι», «θέλω νερό» ή «θέλω τουαλέτα». Όσο πιο συχνά ακούει τις σωστές λέξεις, τόσο πιο εύκολα θα τις χρησιμοποιήσει μόνο του όταν χρειαστεί.
#6 Τι μπορεί να το δυσκολέψει; Να περιμένει τη σειρά του. Στον παιδικό σταθμό δεν μπορούν όλοι να πάρουν ταυτόχρονα το αγαπημένο παιχνίδι ή να μιλήσουν πρώτοι.
Τι μπορούμε να κάνουμε; Παίζουμε απλά παιχνίδια με εναλλαγή «τώρα είναι η σειρά μου, μετά η δική σου». Η αναμονή είναι δεξιότητα αυτοελέγχου που χτίζεται σταδιακά και το παιχνίδι είναι ο ιδανικός τρόπος να εξασκηθεί.
#7 Τι μπορεί να το δυσκολέψει; Να ακολουθεί απλές οδηγίες. Το παιδί θα χρειαστεί να ακούει και να ακολουθεί οδηγίες μέσα σε μια ομάδα, κάτι διαφορετικό από το να του απευθύνεται ο γονιός.
Τι μπορούμε να κάνουμε; Δίνουμε μία σύντομη, καθαρή οδηγία τη φορά αντί για πολλές μαζί, αφήνοντας στο παιδί λίγο χρόνο για να την επεξεργαστεί και να την ακολουθήσει. Επιβραβεύουμε την ανταπόκριση. Έτσι εξοικειώνεται με τον τρόπο που θα του απευθύνεται η παιδαγωγός.
#8 Τι μπορεί να το δυσκολέψει; Να συμμετέχει σε μικρές ομαδικές δραστηριότητες. Η συμμετοχή σε μια ομαδική δραστηριότητα απαιτεί να συνυπάρχει με άλλα παιδιά, να περιμένει, να ακούει και να προσαρμόζεται σε κάτι που δεν αποφασίζει αποκλειστικά το ίδιο.
Τι μπορούμε να κάνουμε; Μικρές ευκαιρίες για παιχνίδι με άλλα παιδιά, στην παιδική χαρά, σε ένα playdate ή σε μια οικογενειακή δραστηριότητα μπορούν να λειτουργήσουν σαν φυσική εξάσκηση. Δεν πιέζουμε ένα ντροπαλό παιδί να συμμετέχει αμέσως.
Να θυμάστε ότι η αυτονομία, η επικοινωνία και η αυτορρύθμιση αναπτύσσονται με τον χρόνο, μέσα από επαναλαμβανόμενες εμπειρίες, υποστήριξη και ασφαλείς σχέσεις.
Ο στόχος μας αυτές τις μέρες δεν είναι να κάνουμε το παιδί «έτοιμο» αλλά να του δείξουμε ότι είμαστε δίπλα του και ότι μπορεί σιγά σιγά να κάνει τα πρώτα του βήματα προς έναν κόσμο λίγο πιο μεγάλο από τη δική μας αγκαλιά! Καλή αρχή!
